Tasarım Süreçleri ve İlkeleri

Tasarım süreçleri ve ilkeleri konusuna girmeden önce, tasarımı tanımlamak ve anlamak daha mantıklı olacaktır. 


Tasarım nedir?

Güzel Sanatlar alanının temelinde olan tasarım kavramı, yaratıcı sürecin tam olarak kendisidir. Zihinde düşüncemizi kurmamız, biçimlendirmemiz; tasavvur¹ etmemiz tasarımdır. Tasarım, faaliyet için gerekli olan planların hazırlanması sürecini kapsamaktadır.

Uygulamalı tasarım, üç başlıkta ele alınır: Grafik tasarım, Çevre tasarımı ve Endüstriyel tasarım.
Grafik tasarım: Benim de şu an içinde en çok bulunduğum tasarım dalı. Genel olarak okunan, izlenen her şeyin tasarımıdır. Amaç, estetik kaliteyi en üst düzeye getirmektir.
Çevre tasarımı: Bina, peyzaj² ve iç mekan tasarımı gibi alanları kapsar. Bu geniş dalda kaliteyi ve dayanıklılığı üst düzeye çıkarmaya çalışılır.
Endüstriyel tasarım: Teknolojik ürünlerin, mutfak eşyalarının, makinelerin ve aklınıza gelebilecek diğer tüm benzer ürünlerin üç boyutlu olarak tasarlanması ve geliştirilmesini kapsar. Ürünün yarar sağlaması, endüstriyel tasarımda önemli olabilecek bir unsurdur.



Tasarım Süreçleri

Tasarımın düzenli ve başarılı bir şekilde ortaya çıkması için belirlenmiş süreçler vardır. Bu süreçleri öğrenmek projelerinizde işinize yarayabilir.

1- Problemin tanımlanması: Tasarıma başlamadan önce, istenilen/gereken şeyin ne olduğu belirlenmelidir. Bu süreçte iyice odaklanılmalıdır. Konu anlaşılmalı, benimsenmelidir.
2- Bilgi toplama: Problem/konu hakkında mümkün olduğunca çok veri toplanıp bir araya getirilmelidir. 
3- Buluş oluşturma: Bana göre tasarımı, tasarım yapan şey bu aşamadaki performansınızdır. Bu aşamada önce taslaklar geliştirilir. Yeni öneriler geliştirilir ve yaratıcılık sınırları zorlanır.
4- Çözüm oluşturma: Önceki süreçlerin verileriyle bir çözüm kararlaştırılır ve kararlaştırılan çözüm tüm ayrıntılarıyla belirlenir.
5- Değerlendirme: Bu süreçte tüm ayrıntılarıyla karşımızda olan çözüm değerlendirilir. Problemin uygunluk standartlarını için üst düzeyde olup olmadığı değerlendirilir. Tasarım, bu süreci atlatabilirse son sürece geçilir, eğer atlatamazsa önceki süreçlere dönülür ve yeni bir çözüm bulunur.
6- Uygulama: Tüm aşamalardan geçmiş ve kararlaştırılmış tasarımın, hazır hale getirilmesi işlemidir.



Temel Tasarım İlkeleri

Denge: Simetrik ve asimetrik olarak görsel denge sağlanır. Çizgiler, şekiller ve diğer tüm ögeler benzer ağırlıklarda kullanılır. Denge, kompozisyonun yapısı güçlendirir ve istikrar sağlar.

Hiyerarşi(Koram): Tıpkı hiyerarşik yapıda üst katmandakiler, alt katmandakilerden daha üstün ve aktiftir. Tasarımda da böyle bir üstünlük durumu vardır. Örneğin sadelik ve şıklık abidesi olan bir binada, o hafif mor ve zarif duvarın üstündeki yangın butonu en göze çarpan şeydir. O canlı kırmızı, yumuşaklıktan uzak yapısı gayet belirgindir. Çünkü yangın anında birinin gözüne hemen çarpmalı ve kendini fark ettirmelidir. Butonu tasarlayan kişinin amacı bu yöndedir.

 Bir yumurta firmasının logosunda ağzında solucan olan bir tavuk ön planda ve belirginken, firmanın adı geri planda olabilir. Solucan ve tavuk doğallığı simgeler ve müşteride sanki satın aldığı yumurtaların fabrika yumurtası olmadığı izlenimini oluşturur. 
Bu yüzden amaca göre tasarımdaki ögeler arasında bir hiyerarşi belirlenir.

Orantı: Tasarımdaki ögelerin boyut ve ölçeklerinin birbiriyle ve tasarımın bütünüyle uyumlu olması. 
Kaliteli bir orantı gözü daha az yorar ve tasarıma profesyonellik izleri katabilir.

Ritim(Tekrarlama): Tasarım öğelerinin, renklerin ve dokuların görsel tekrarıdır. Bu tekrarlar izleyicide organize bir hareket hissi oluşturur ve kompozisyondaki elemanları birbirine bağlar.

Boşluk(Mekan): Boşluk, boş bırakılan kompozisyon alanlarıdır. İstenilen ögelere vurgu yapmak için kullanılan bir başka tekniktir. Tasarım ögelerinin etrafında, aralarında doğru boşluklar bırakarak vurgu gücünüzü arttırabilirsiniz.

Yakınlık: Boşluğu arttırmak gibi aza indirmekte etkili bir teknik olabilir. Dağınıklık en aza indirilir ve izleyicinin tek bir noktaya odaklanmasına yardımcı olunur. Yakınlık kullandığınız ögeler benzer olmak zorunda değildir, fakat yakınlık ögelerin birbirleriyle ilişkilendirilmesinde önemli rol oynar.


0 Yorumlar